Greek podcasts & transcripts: Το ντόντο επιστρέφει
Ακούς και απαντάς στις ερωτήσεις
Άκουσε και προσπάθησε να απαντήσεις στις ερωτήσεις:
- Τι προβλέπει η εταιρεία Colossal Biosciences σχετικά με την επιστροφή του ντόντο μέσα στην επόμενη δεκαετία;
- Γιατί οι ειδικοί προειδοποιούν ότι υπάρχει «ηθικός κίνδυνος» σε αυτή την προσπάθεια επαναφοράς του ντόντο;
- Γιατί το ντόντο είναι ένα «διαχρονικό σύμβολο» στην ιστορία των ειδών που έχουν εξαφανιστεί;
- Ποιο θεωρεί η Colossal ότι είναι το «καθοριστικό βήμα» για την επιστροφή του ντόντο;
- Τι σχέση η καλλιέργεια κυττάρων περιστεριού με τη δυνατότητα δημιουργίας νέων ντόντο;
- Τι θα χρησιμοποιήσουν ως «γονείς-υποκατάστατα»;
- Ποιος είναι ο στόχος της Colossal σχετικά με την ποσότητα των νέων πτηνών;
- Τι οδήγησε αρχικά στην εξαφάνιση του ντόντο τον 17ο αιώνα;
- Ποιος είδε για τελευταία φορά ντόντο; Πώς έμοιαζε;
- Γιατί η γενετική αλλαγή στα πτηνά θεωρείται πιο δύσκολη απ’ ό,τι στα θηλαστικά, σύμφωνα με την Μπεθ Σαπίρο;
- Ποια είναι τα πιθανά οφέλη της «επανένταξης» του ντόντο στο οικοσύστημα, σύμφωνα με την εταιρεία;
- Ποια βασική αμφιβολία εκφράζουν οι επιστήμονες σχετικά με το κατά πόσο θα είναι πραγματικά ντόντο;
- Γιατί ορισμένοι ειδικοί πιστεύουν ότι το σχέδιο αυτό «τραβάει την προσοχή» από το μεγαλύτερο πρόβλημα της σύγχρονης εποχής;
- Γιατί διαφωνεί με τη δημιουργία γενετικά τροποποιημένων ζώων ο ειδικός από την Οξφόρδη;
- Πόσα χρήματα έχει εξασφαλίσει η Colossal για το πρότζεκτ;
- Γιατί λέει ο διευθυντής της εταιρείας ότι «δεν τον νοιάζει» αν κάποιοι δεν θεωρούν τα νέα ζώα «πραγματικά ντόντο»;
| Λέξη / Φράση | Εξήγηση στα Ελληνικά (Επίπεδο B1) | Μετάφραση στα Αγγλικά |
|---|---|---|
| 1. Προειδοποιώ | Λέω από πριν σε κάποιον ότι υπάρχει ένας κίνδυνος. | To warn |
| 2. Ηθικός, -ή, -ό | Αυτός που έχει σχέση με το τι είναι σωστό και τι λάθος για την κοινωνία. | Ethical |
| 3. Προσπάθεια | Όταν βάζω δύναμη ή εργάζομαι σκληρά για να πετύχω κάτι. | Effort / Attempt |
| 4. Ενδεχόμενο | Κάτι που είναι πιθανό να συμβεί στο μέλλον. | Possibility / Likelihood |
| 5. Διαχρονικός, -ή, -ό | Αυτό που κρατάει για πολλά χρόνια και δεν χάνει την αξία του. | Timeless / Enduring |
| 6. Είδος | Μια ομάδα από ζώα ή φυτά που έχουν τα ίδια χαρακτηριστικά. | Species |
| 7. Καθοριστικός, -ή, -ό | Κάτι πάρα πολύ σημαντικό που αλλάζει ή κρίνει το αποτέλεσμα. | Decisive / Crucial |
| 8. Με έδρα | Το μέρος όπου βρίσκεται το κεντρικό γραφείο μιας εταιρείας. | Based in / Headquartered in |
| 9. Κύτταρο | Το πιο μικρό κομμάτι από το οποίο είναι φτιαγμένοι οι ζωντανοί οργανισμοί. | Cell |
| 10. Σπέρμα | Το υγρό του αρσενικού ζώου που χρειάζεται για να γίνει ένα νέο παιδί/ζώο. | Sperm |
| 11. Ωάριο | Το κύτταρο του θηλυκού ζώου που ενώνονται με το σπέρμα για την αναπαραγωγή. | Egg / Ovum |
| 12. Ανοίγω τον δρόμο | Κάνω κάτι που βοηθάει να ξεκινήσει ή να γίνει μια νέα εξέλιξη. | To pave the way |
| 13. Ανασταίνω | Φέρνω ξανά στη ζωή κάποιον ή κάτι που έχει πεθάνει ή εξαφανιστεί. | To resurrect / To bring back to life |
| 14. Γενετικός, -ή, -ό | Αυτός που έχει σχέση με το DNA και τα γονίδια. | Genetic |
| 15. Υποκατάστατο | Κάτι ή κάποιος που παίρνει τη θέση κάποιου άλλου. | Substitute / Surrogate |
| 16. Εν ζωή | Αυτός που ζει ακόμα, που δεν έχει πεθάνει. | Living / Alive |
| 17. Εξαφανισμένος, -η, -ο | Αυτός που δεν υπάρχει πια στον κόσμο (για ζώα ή φυτά). | Extinct |
| 18. Αρουραίος | Ένα μεγάλο ποντίκι. | Rat |
| 19. Εξερευνητής | Άνθρωπος που ταξιδεύει σε άγνωστα μέρη για να τα γνωρίσει. | Explorer |
| 20. Κυνήγι | Η προσπάθεια να πιάσουμε ή να σκοτώσουμε άγρια ζώα. | Hunting |
| 21. Πίθηκος | Το ζώο μαϊμού. | Monkey / Ape |
| 22. Χοίρος | Το ζώο γουρούνι. | Pig / Swine |
| 23. Λεηλατώ | Καταστρέφω ένα μέρος και κλέβω ό,τι πολύτιμο υπάρχει εκεί. | To raid / To plunder |
| 24. Μαρτυρία | Η αναφορά ή η γραπτή περιγραφή κάποιου για ένα γεγονός που είδε. | Testimony / Account |
| 25. Χήνα | Ένα μεγάλο πουλί του νερού που μοιάζει με πάπια. | Goose |
| 26. Συμβολίζω | Είμαι το σήμα ή η εικόνα που αντιπροσωπεύει μια ιδέα. | To symbolize |
| 27. Οριστικός, -ή, -ό | Αυτός που είναι τελικός και δεν πρόκειται να αλλάξει πια. | Final / Permanent |
| 28. Συναρπαστικός, -ή, -ό | Κάτι που προκαλεί πολύ μεγάλο ενδιαφέρον και ενθουσιασμό. | Exciting / Thrilling |
| 29. Πτηνό | Το πουλί. | Bird / Avian |
| 30. Θηλαστικό | Ζώο που γεννάει ζωντανά μικρά και τα ταίζει με το γάλα του. | Mammal |
| 31. Επανένταξη | Η επιστροφή ενός ζώου στο φυσικό του περιβάλλον. | Reintroduction |
| 32. Επιφύλαξη | Όταν κάποιος έχει αμφιβολίες και δεν είναι σίγουρος για κάτι. | Reservation / Doubt |
| 33. Τραβάω | (Εδώ) Φέρνω το ενδιαφέρον ή την προσοχή των ανθρώπων πάνω μου. | To draw / To attract (attention) |
| 34. Βιοποικιλότητα | Η ποικιλία από διαφορετικά ζώα και φυτά που ζουν σε ένα μέρος. | Biodiversity |
| 35. Επενδυτής | Άνθρωπος ή εταιρεία που δίνει χρήματα σε ένα σχέδιο για να κερδίσει περισσότερα. | Investor |
| 36. Με νοιάζει | Με ενδιαφέρει κάτι, έχει σημασία για μένα. | To care / To matter to me |
1. Πότε κάποιον να είναι πιο προσεκτικός;
2. Ποια θεωρείς ότι είναι μια συμπεριφορά στη δουλειά;
3. Κάνεις μεγάλη για να μάθεις ελληνικά;
4. Υπάρχει το να ερωτευτείς ξανά στη ζωή σου;
5. Ποιο τραγούδι ή βιβλίο θεωρείς και γιατί;
6. Ποιο μουσικής προτιμάς όταν θέλεις να χαλαρώσεις;
7. Ποιο γεγονός ήταν για την καριέρα σου;
8. Γνωρίζεις κάποια εταιρεία τη χώρα σου;
9. Πόσα έχει το σώμα μας;
10. Το είναι σημαντικό για να γεννηθεί ένα μωρό;
11. Τι ρόλο παίζει το στην αναπαραγωγή;
12. Ποιο άτομο στη ζωή σου για μια σημαντική επιλογή σου;
13. Ποιον οι Χριστιανοί κάθε Πάσχα;
14. Ποιο χαρακτηριστικό κληρονομούν πολλοί άνθρωποι από τους γονείς τους;
15. Ποιο τρόφιμο χρησιμοποιείς συχνά ως της ζάχαρης;
16. Ποια προσωπικότητα που είναι ακόμη θα ήθελες να γνωρίσεις;
17. Ποιο ζώο που έχει θα ήθελες να δεις να υπάρχει ξανά;
18. Στην πόλη σου έχετε πολλούς ;
19. Ποιος είναι ο πιο σημαντικός της ιστορίας;
20. Πηγαίνεις για άγριων ζώων; Πηγαίνεις για σαφάρι;
21. Πιστεύεις ότι οι μοιάζουν πολύ με τους ανθρώπους;
22. Λένε ότι το χοιρινό κρέας δεν είναι καλό για την υγεία. Ποιο ζώο είναι ο ;
23. Ποιοι τα νησιά του Αιγαίου;
24. Υπάρχουν ότι ο Χριστός έζησε. Τις πιστεύεις;
25. Το φουά γκρα γίνεται από ή πάπια;
26. Τι για σένα το λευκό χρώμα;
27. Όταν παίρνεις μία απόφαση είναι ή μπορεί να αλλάξεις γνώμη;
28. Ποιος προορισμός θα ήταν για ένα ταξίδι στο μέλλον;
29. Ποιο σου φαίνεται πιο εντυπωσιακό και γιατί;
30. Ο άνθρωπος είναι ζώο;
31. Τι βοηθάει την ενός ανθρώπου όταν βγαίνει από τη φυλακή;
32. Για ποιο θέμα έχεις και γιατί;
33. Ποια πράγματα σου στην καθημερινότητα;
34. Γιατί πιστεύεις ότι η είναι σημαντική για τον πλανήτη;
35. Τι θα έπρεπε να προσέξει ένας πριν βάλει χρήματα σε ένα νέο project;
36. Τι είναι αυτό που περισσότερο στις ανθρώπινες σχέσεις;
Διαβάζεις και καταλαβαίνεις
Σύμφωνα με την εταιρεία Colossal Biosciences, χιλιάδες ντόντο θα μπορούσαν να περπατήσουν ξανά στον Μαυρίκιο μέσα στην επόμενη δεκαετία. Όμως, οι ειδικοί προειδοποιούν1 για τον «ηθικό2 κίνδυνο» σε μία τέτοια προσπάθεια3 καθώς είναι πιθανό4 να δημιουργηθεί ένα πτηνό ‘Φράνκενστάιν’.
Το πουλί ντόντο εξαφανίστηκε τον 17ο αιώνα και έχει γίνει διαχρονικό5 σύμβολο της εξαφάνισης των ειδών6. Όμως, η Colossal ανακοίνωσε μια σημαντική επιστημονική πρόοδο, την οποία θεωρεί «καθοριστικό7 βήμα» για την επιστροφή του πτηνού που δεν πετούσε, μετά από πάνω από τρεις αιώνες.
Η εταιρεία, με έδρα8 το Τέξας, ανακοίνωσε ότι κατάφερε να καλλιέργησει κύτταρα9 περιστεριών, από τα οποία δημιουργούνται σπέρμα10 και ωάρια11. Επειδή το ντόντο ήταν στην ίδια οικογένεια με τα περιστέρια, η εξέλιξη αυτή ανοίγει τον δρόμο12 για την επιστροφή του.
Η Colossal, γνωστή ήδη για τα σχέδιά της να «αναστήσει13» το μαμούθ, έχει επίσης κοτόπουλα με γενετικές14 αλλαγές. Αυτά θα γίνουν γονείς-υποκατάστατα15. Σε αυτά θα μπουν κύτταρα από περιστέρια του νησιού Νικομπάρ (στον Ινδικό ωκεανό), τους πιο στενούς εν ζωή16 συγγενείς του ντόντο. Με κατάλληλες γενετικές διαδικασίες, τα πουλιά αυτά θα μοιάζουν όλο και περισσότερο με το εξαφανισμένο17 είδος.
Ο διευθυντής της Colossal, Μπεν Λαμ, δηλώνει ότι το ντόντο μπορεί να επιστρέψει σε πέντε με επτά χρόνια. Η εταιρεία ήδη συνεργάζεται με περιβαλλοντικές οργανώσεις για να βρει ασφαλείς περιοχές στον Μαυρίκιο, χωρίς αρουραίους18 και άλλα επικίνδυνα ζώα. Ο στόχος τους δεν είναι να δημιουργηθούν λίγα πτηνά, αλλά χιλιάδες, ώστε να υπάρχει αρκετή ποικιλία και να ξαναζήσει το είδος σε ένα υγιές οικοσύστημα.
Το ντόντο, σύμβολο εξαφάνισης των ειδών
Το ντόντο ζούσε στα δάση του Μαυρίκιου χωρίς φυσικούς εχθρούς, μέχρι που έφτασαν οι Ευρωπαίοι εξερευνητές19. Το κυνήγι20 και η εισαγωγή ζώων όπως πίθηκοι21, χοίροι22 και αρουραίοι, που λεηλατούσαν23 τις φωλιές του, οδήγησαν γρήγορα στην εξαφάνισή του. Η τελευταία μαρτυρία24 είναι από το 1662, όταν ένας Ολλανδός ναύτης το περιέγραψε σαν «μια πολύ μεγάλη χήνα25». Από τότε το όνομά του συμβολίζει26 την οριστική27 εξαφάνιση των ειδών.
Ωστόσο, η Colossal δηλώνει σίγουρη ότι με την τεχνολογία Crispr μπορεί να γυρίσει τον χρόνο πίσω για το ντόντο. Η επικεφαλής επιστήμονας της εταιρείας, Μπεθ Σαπίρο, είπε ότι αυτό είναι «πολύ συναρπαστικό28», γιατί η γενετική αλλαγή στα πτηνά29 είναι πιο δύσκολη από ό,τι στα θηλαστικά30. Τόνισε ότι δεν θα επιστρέψουν ξαφνικά χιλιάδες ντόντο, αλλά η διαδικασία θα είναι αργή και προσεκτική31. Επίσης πιστεύει ότι η επανένταξη32 ίσως έχει θετικά αποτελέσματα για το οικοσύστημα.
Οι επιφυλάξεις33 των ειδικών
Παρά τον ενθουσιασμό της εταιρείας, πολλοί επιστήμονες είναι σκεπτικοί. Ο βιολόγος Λεονάρντο Καμπάνια πιστεύει ότι ακόμα κι αν καταφέρουμε να δημιουργηθεί ένα πουλί που μοιάζει με το ντόντο, δεν ξέρουμε αν θα είναι πραγματικά ντόντο. Άλλοι επιστήμονες προειδοποιούν ότι τέτοια σχέδια μπορεί να τραβάνε34 την προσοχή από το μεγάλο πρόβλημα: τη σημερινή κρίση της βιοποικιλότητας35. Ο Ριτς Γκρένιερ από την Οξφόρδη είπε ότι τα γενετικά τροποποιημένα ζώα δεν είναι πραγματικές επιστροφές ειδών. Είπε επίσης ότι μία τέτοια προσπάθεια μπορεί να είναι κίνδυνος και να προκαλέσει καταστροφή οικοσυστημάτων και εξαφανίσεις ζώων.
Η άνθηση της Colossal και τα ‘μεγάλα σχέδια’
Παρά τις αντιδράσεις, η Colossal ανακοίνωσε ότι έλαβε 120 εκατομμύρια δολάρια για το πρότζεκτ. Στους επενδυτές36 της υπάρχουν και διάσημοι. Ο διευθυντής της, Μπεν Λαμ, είπε ότι δεν τον νοιάζει37 αν κάποιοι πουν πως αυτά δεν είναι «πραγματικά ντόντο». Σημασία έχει ότι θα γίνεται συζήτηση, έτσι θα αυξάνονται οι αριθμοί τους και το ενδιαφέρον για την εταιρεία.
———————-
1Προειδοποιώ/ να προειδοποιήσω
2Ηθικός/ή/ό
3Προσπάθεια (η)
4Ενδεχόμενο (το)
5Διαχρονικός/ή/ό
6Είδος (το)
7Καθοριστικός/ή/ό
8Με έδρα
9Κύτταρο (το)
10Σπέρμα (το)
11Ωάριο (το)
12Ανοίγω τον δρόμο
13Ανασταίνω/ να αναστήσω
14Γενετικός/ή/ό
15Υποκατάστατο (το)
16Εν ζωή
17Εξαφανισμένος/η/ο
18Αρουραίος (ο)
19Εξερευνητής (ο)
20Κυνήγι (το)
21Πίθηκος (ο)
22Χοίρος (ο)
23Λεηλατώ/ να λεηλατήσω
24Μαρτυρία (η)
25Χήνα (η)
26Συμβολίζω/ να συμβολίσω
27Οριστικός/ή/ό
28Συναρπαστικός/ή/ό
29Πτηνό (το)
30Θηλαστικό (το)
31Επανένταξη (η)
32Επιφύλαξη (η)
33Τραβάω/ να τραβήξω
34Βιοποικιλότητα (η)
35Επενδυτής (ο)
36Με νοιάζει
Ακολουθούν οι απαντήσεις στις ερωτήσεις:
- Τι προβλέπει η εταιρεία Colossal Biosciences σχετικά με την επιστροφή του ντόντο μέσα στην επόμενη δεκαετία;
Η εταιρεία προβλέπει ότι χιλιάδες ντόντο θα μπορούσαν να περπατήσουν ξανά στον Μαυρίκιο, με τον διευθυντή της, Μπεν Λαμ, να δηλώνει συγκεκριμένα ότι το πτηνό μπορεί να επιστρέψει σε πέντε με εφτά χρόνια. - Γιατί οι ειδικοί προειδοποιούν ότι υπάρχει «ηθικός κίνδυνος» σε αυτή την προσπάθεια επαναφοράς του ντόντο;
Προειδοποιούν για «ηθικό κίνδυνο» επειδή θεωρούν πιθανό να μην δημιουργηθεί ένα αυθεντικό ντόντο, αλλά ένα τεχνητό πτηνό «Φράνκενσταϊν». - Γιατί το ντόντο είναι ένα «διαχρονικό σύμβολο» στην ιστορία των ειδών που έχουν εξαφανιστεί;
Επειδή εξαφανίστηκε τον 17ο αιώνα και έκτοτε το όνομά του έχει ταυτιστεί και συμβολίζει την οριστική και αμετάκλητη εξαφάνιση των ειδών από τον πλανήτη. - Ποιο θεωρεί η Colossal ότι είναι το «καθοριστικό βήμα» για την επιστροφή του ντόντο;
Θεωρεί ως καθοριστικό βήμα μια σημαντική επιστημονική πρόοδο: την επιτυχή καλλιέργεια κυττάρων περιστεριών, από τα οποία δημιουργούνται σπέρμα και ωάρια. - Τι σχέση η καλλιέργεια κυττάρων περιστεριού με τη δυνατότητα δημιουργίας νέων ντόντο;
Το ντόντο ανήκε στην ίδια οικογένεια με τα περιστέρια. Επομένως, η δυνατότητα αναπαραγωγής κυττάρων από τον πιο στενό εν ζωή συγγενή του (το περιστέρι του νησιού Νικομπάρ) ανοίγει επιστημονικά τον δρόμο για τη γενετική του ανακατασκευή. - Τι θα χρησιμοποιήσουν ως «γονείς-υποκατάστατα»;
Ως γονείς-υποκατάστατα θα χρησιμοποιηθούν κοτόπουλα με κατάλληλες γενετικές αλλαγές, στα οποία θα εισαχθούν τα κύτταρα των περιστεριών Νικομπάρ. - Ποιος είναι ο στόχος της Colossal σχετικά με την ποσότητα των νέων πτηνών;
Ο στόχος δεν είναι να δημιουργηθούν λίγα μεμονωμένα πτηνά, αλλά χιλιάδες, ώστε να υπάρχει επαρκής γενετική ποικιλία για να επιβιώσει το είδος σε ένα υγιές οικοσύστημα. - Τι οδήγησε αρχικά στην εξαφάνιση του ντόντο τον 17ο αιώνα;
Η εξαφάνιση προκλήθηκε από την άφιξη των Ευρωπαίων εξερευνητών, οι οποίοι τα κυνηγούσαν, καθώς και από την εισαγωγή ξένων ζώων (πίθηκοι, χοίροι, αρουραίοι) που λεηλατούσαν τις φωλιές τους. - Ποιος είδε για τελευταία φορά ντόντο; Πώς έμοιαζε;
Η τελευταία καταγεγραμμένη μαρτυρία είναι από έναν Ολλανδό ναύτη το 1662, ο οποίος το περιέγραψε εμφανισιακά σαν «μια πολύ μεγάλη χήνα». - Γιατί η γενετική αλλαγή στα πτηνά θεωρείται πιο δύσκολη απ’ ό,τι στα θηλαστικά, σύμφωνα με την Μπεθ Σαπίρο;
Η επικεφαλής επιστήμονας αναφέρει ότι η γενετική τροποποίηση στα πτηνά είναι εκ φύσεως πιο απαιτητική και δύσκολη διαδικασία σε σχέση με τα θηλαστικά, γι’ αυτό και η προσπάθεια θα γίνει αργά και προσεκτικά. - Ποια είναι τα πιθανά οφέλη της «επανένταξης» του ντόντο στο οικοσύστημα, σύμφωνα με την εταιρεία;
Η εταιρεία πιστεύει ότι η αργή και προσεκτική επανένταξη χιλιάδων πτηνών μπορεί να έχει θετικά και αναζωογονητικά αποτελέσματα για την ισορροπία του τοπικού οικοσυστήματος. - Ποια βασική αμφιβολία εκφράζουν οι επιστήμονες σχετικά με το κατά πόσο θα είναι πραγματικά ντόντο;
Ο βιολόγος Λεονάρντο Καμπάνια και άλλοι ειδικοί τονίζουν ότι ακόμη κι αν δημιουργηθεί ένα πουλί που του μοιάζει εξωτερικά, παραμένει άγνωστο αν η συμπεριφορά και η φύση του θα είναι όντως ενός πραγματικού ντόντο. - Γιατί ορισμένοι ειδικοί πιστεύουν ότι το σχέδιο αυτό «τραβάει την προσοχή» από το μεγαλύτερο πρόβλημα της σύγχρονης εποχής;
Πιστεύουν ότι τέτοια εντυπωσιακά πρότζεκτ λειτουργούν ως αντιπερισπασμός, αποσπώντας την προσοχή του κοινού και των πόρων από το πραγματικά φλέγον ζήτημα: τη σημερινή, εν εξελίξει κρίση της βιοποικιλότητας. - Γιατί διαφωνεί με τη δημιουργία γενετικά τροποποιημένων ζώων ο ειδικός από την Οξφόρδη;
Ο Ριτς Γκρένιερ υποστηρίζει ότι τα γενετικά τροποποιημένα ζώα αποτελούν μια τεχνητή απομίμηση και όχι πραγματική επιστροφή των ειδών, ενώ προειδοποιεί ότι η εισαγωγή τους μπορεί να προκαλέσει καταστροφή στα υπάρχοντα οικοσυστήματα. - Πόσα χρήματα έχει εξασφαλίσει η Colossal για το πρότζεκτ;
Η εταιρεία έχει ανακοινώσει ότι εξασφάλισε χρηματοδότηση ύψους 120 εκατομμυρίων δολαρίων από διάφορους επενδυτές, στους οποίους περιλαμβάνονται και διάσημοι. - Γιατί λέει ο διευθυντής της εταιρείας ότι «δεν τον νοιάζει» αν κάποιοι δεν θεωρούν τα νέα ζώα «πραγματικά ντόντο»;
Δεν τον νοιάζει η κριτική, επειδή θεωρεί ότι το σημαντικότερο είναι να ανοίξει η συζήτηση γύρω από το θέμα. Με αυτόν τον τρόπο θα αυξηθεί το ενδιαφέρον του κοινού για την εταιρεία του, καθώς και οι πληθυσμοί των πτηνών.
